home
user-header
Хара Балыыр. Ис хоьооно. Городской суут
10 августа 2017 г., 19:46 427

Күндү Сахам сирин олохтоохторо, мин бэйэм туспунан кэпсээтэхпинэ түөрт оҕолоохпун, былырыын саас хаһан да түбэспэтэх, да санаабатах ыар дьыалаҕа улахан уолум түбэстэ. Уонча киһи тэрилтэ гарааһыгар төрөөбүт күннээбиттэр, бу дьон бары биир баандалар, арыгылыыллар, хас да киһиттэн арыгылаан баран дьону кырбыыр идэлээхтэрин биллим. Бу бырааһынньыктыы олорон мангаллара суох буолан, мин оҕобун мангаллаах кэл диэн ыҥырбыттар. Бу дьон бары мин уолбуттан быдан саастаахтар, сорохторо мин саастыылара. Наһаа мустан бырааһынньыыктыылларын олох сөбүлээбэт этим, уолум отпускатын ылан баран бүтэр санаалаах этэ, бу тэрилтэҕэ иккис сылын үлэлии сылдьара. Гаражка тиийбитэ бырааһынньыктыы олороллор үһү, аһыы олордохторуна киэһээ 5-6 диэки охранник оҕонньор кэлбитин уолум көрбүт, ыалдьыбыт көрүҥнээх, бөгдьөйбүт үһү. Сэбиэдиссэй чүөчэ таһырдьа таһааран охранниктыын кэпсэппит, дьиэтигэр ыыппыт, киэһээ ыҥырдахпына кэлээр диэн. Ол иннинэ бырааһынньыктаатахтарына оҕонньор тэҥҥэ олорсор, арыгылаһар эбит.

Уолум атыттар истибэтинэр диэн, гараж түгэҕэр баран, билэр чугастыы олорор уолугар эрийэр, миигин киэһээ 8 ч кэлэн ылаар, мин массыынабынан диэн, ону истэн Г. уолум күлүүһүн массыынаттан ылан кистээн кэбиһэр. Табаарыһа автобуһунан ыла кэлээт да таһырдьа турар массыынаҕа киирэр уонна күлүүс ханна баарый? диир, күлүүс көрдөөһүнэ буолар, ол кэмҥэ уолум З. ыйытар, эн күлүүһү ыллын да? диэн, З. өссө эн миигин уорбалыыгын дуо? диэн баран уолум уолугар түһэр уонна таһырдьа турар грузовой массыынаҕа анньар, ол иһин уолбар түөһүгэр икки кыра көҕөрүүлээх уонна илиитигэр. Бу З. сахаҕа улахан бөдөҥ садаҥ киһи, 50 саастаах киһи. Табаарыһа таксинан барыахха диэбитин, массыынабын хаалларбаппын диэн уолум хаалар. 9 ч сэбиэдиссэй чүөчэ З. диспетчер чүөчэ С. икки дядялиин саунаҕа бараллар. Гаражка 4 киһи хаалар. Аһыы олордохторуна урут манна үлэлээбит Ф. икки табааоыһынаан кэлэллэр, охсуһар санаалаах кэлбиттэрин таксист туоһулуур, миэхэ ол таксист бу дьыаланы истэн бэйэтэ тахсар, бу тэрилтэҕэ урут үлэлии сылдьыбыт, ол иһин мин уолбун көрөн билэр эбит. Ф. урут олоро сылдьыбыт, диспетчер чүөчэ гражданскай кэргэнэ эбит, чүөчэтэ атын дядялиин саунаҕа барбытын билэн кэлбит, бу биллэн туран Г. телефонунан эппит буолуохтаах. Эбии арыгылаах кэлэллэр, ол аһыы олорон Ф. З тыын кыыһырсан охсуһаллар, мин уолум тохтото сатыыр. Ф табаарыһынаан куотан сүүрэн тахсаллара уулусса камератыгар көстөр уонна суут кэмигэр олох конфликт суох этэ дииллэр. Г. 10 ч ааһыыта саунаҕа барар. Г. саунаҕа барарыгар телефонунан кэпсэтэ кэпсэтэ барар, ол камераҕа көстөр. 23. 34 мин уолум З. уонна К. атаарар, ол уулусса камератыгар көстөр. Бу дьон видеокамера көстө илигинэ олох эрдэ барбыппыт, мин уолбун олох атаарбатаҕа, бирээмэ дьиэлэригэр хас чааска тиийбиттэрин мүнүүтэтигэр дылы этэллэр. Олох эрдэ чааһы этэллэр. Суукка наар утуйбуппут дииллэр. Мин уолум ити дьону атааран 23.37 гараж диэки төннөрө көстөр. Гаражка киирээри тоҥсуйар, иһиттэн хатааһыннаах, 30 мүнүүтэ тоҥсуйар, түннүгүнэн көрдөҕүнэ телевизор холбоно турар, оҕонньор диваныгар суох. Онтон күүскэ баҕайы тэбэн лигийэ турдаҕына , аан дьиибэ баҕайытык аһыллан кэлэр, киирбитэ охранник оҕонньор аан аттыгар сытар, уолум эй вставай, вставай диэн туруора сатыыр, онтон итирик диэн бэйэтэ баран сытан утуҋар. Киирэригэр оҕонньор ойоҕоһунан, футболкалаах сытар, футболката үөһээнэн кыратык алдьаммыт. Аны бу гараж икки ааннаах эбит, эмиэ иһиттэн хатанар, манан ааны аһан баран тахсыахтарын сөп. Свидетеллэр Г уонна О 24 ч диэки саунаттан кэлэллэр, олох итирикпит дииллэр, О. саунаттан хайдах тахсыбыппын да өйдөөбөппүн диир. Уулусса камерата көрдөрөрүнэн саунаттан тахсан бэйэ бэйэлэрин кытта охсуһаллар, олох Г уонна О. муора хабарҕатынан, кими да бырастыы гыммат хорсуннар. Г. гаражка барарыгар телефоннааҕа биллэр, фонаригын тыктарар, онтон суукка телефоммун сүтэрбитим диир, ол иһин гаражка барбыппыт диир. Сэбиэдиссэй чүөчэ Б.диэн дядялиин барсар. Ф диспетчер чүөчэтин түҥнэри, таҥнары тутан илдьэ гараж диэки барара көстөр. Г уонна О показанияларын икки төгүл уларыттылар, бастаан гаражка киирбиппитигэр мин уолбун возбужденнай хаама сылдьара уонна охраннигы кырбаатым диэтэ дииллэр, иккистэригэр олох барытын көрбүппүт кырбаабытын дииллэр, кинилэр кэпсииллэринэн мин уолум оҕонньору диваҥҥа олордоҕуна муостаҕа суулларан түһэрбит, оҕонньор сирэйинэн муостаҕа түспүт, ону көхсүгэ тимир олоппоһунан 3 - 4 , швабранан 3 - 4, тэбиэлээбит 3 - 4, өссө көхсүгэр вообще тахсан турбут, почти 90 киилэлээх киһи. Экспертиза түмүгүнэн көхсүгэр туох да баас үүт суох. Сымыйанан этэллэрэ мантан биллэр. Аны кырбаабыт диир тимир олоппосторугар Ф. отпечатога баар. Мин уолум отпечатога тимир олоппоско да швабраҕа да суох. Таҥаһа саба хаана сиинэ суох, ыраас. Сутуруга ханан да алдьамматах. Оҕонньор таҥаһыгар мин оҕом хаана суох, атын группа хаана баар. Бу бырааһынньыктаабыт дьону барытын следователь С. свидетель эрэ оҥортоото, туох да экспертиза барбатылар. Свидетеллэр этэллэринэн мин уолбун буойбуттар уонна дьиэлээбиттэр. Оччо киһи киһини соһо сылдьан кырбыы сылдьарын көрө көрө полиция да ыҥырбатахтар, оҕонньору өйө суоҕун билэ билэ скорай ыҥырбатахтар. Туох ааттаах дьонноруй бу? О. 50 саастаах, Г 30 лаах киһи. Суукка куттаммыппыт дииллэр мин уолбуттан, иккиэ эрээрилэр, саастарынан да улаххаттар, өй санаа да өттүнэн. Суукка О. нэһиилэ ыган следовательтэн куттанабын диэтэ. Туохтан куттанар? судья да ыйыппата анаан. Аны Г. бу дьыала сарсыныгар опердарга кыра оҕотун илдьэ кэлбит, биллэн туран тыыппатынар диэн куттанан илдьэ кэллэҕэ, хайа нормальнай киһи 2 лээх 3 тээх оҕону опердарга илдьэ кэлиэй? Аны бу Г. олус өйдөөх, киитэрэй уола биллэр, суукка олох барытын истэ олорор, саҥарарыгар барытын өйдөөн дьүүллээн, сэрэнэн саҥарар. Арыый да үчүгэй адвокаттаахпыт буоллар О. киһи эрийэн саҥардыах эбит, куттанан сирэйэ хараҕа дьаабыламмыт этэ. Бу О. этэринэн, кини сэбиэдиссэй чүөчэҕэ дьиэтигэр сатыы баран иһэн түүн 1 ч диэки эрийбит, баран гаражка көрүн, мин уолум оҕонньору кырбаабытын эппит. Сэбиэдиссэй чүөчэ бу охранник оҕонньор уолун гражданскай кэргэнэ, бу кэмҥэ кыыһырсан тус туспа олорбуттар, саунаҕа атын дядялиин барар. Бу чүөчэ оҕонньор кэргэнигэр эрийэн баран көрүн диир, түүн 3 ч оҕонньор кэргэнэ оҕонньор уолун ыытар. Уола кэлэн көрбүтэ, аҕата өлбүт, уже тымныҋбыт. Аны бу уол полициялар кэлиэхтэрин иннинэ хаста да дьиэтин диэки бара бара кэлэр, бу уулусса камератыгар көстөр. Бу киһи олоро сылдьыбыт киһи, сирэйэ хараҕа дьаабы,куруубай баҕайы дьүһүннээх. Аны дьиибэтэ диэн О. түүн биир чааска эрийбит буоллаҕына тоҕо 3 ч эрэ иннинэ биллэрэр кэргэнигэр? Икки чааһы быһа тугу гыннылар? Аны суут кэмигэр билиннэ, уола аҕата өлө сыттаҕына, таҥаһын сабын илдьэ барбыт. Тоҕо илдьэ барда, бу аҕата өлө сыттаҕына? Ону алҕаска кыыһа суут кэмигэр эттэ, тоҕо ылбыккытыный? диэн ыйытыыга мы были в шоковом состоянии диэтэ. Арыый нормальнай киһи аҕатын өссө өлөрөн баран утуйа сыттаҕына , ол киһи үрдүгэр кыайдын кыайбатын түһэр буоллаҕа дии? Хата кини аҕатын таҥаһын хомуйа сылдьыбыт. Полициялар түүн 4 ч кэлэллэр, уолбун наручниктаан таһааран истэхтэринэ көрбүтэ, остуол ып ыраас гына хомуллубут, урут аһаптахтарына барыта ыһыллан тоҕуллан хаалара үһү. Аны өлбүт оҕонньор сытар положенията уларыйбыт, көнөтүк сытар үһү, футболката суох, футболкатын хайа тардан ылбыттар, рукава эрэ хаалбыт. Пиво бытыылкаларын мусоркаттан хомуйан киллэрбиттэр. Бу оҕонньор уола бу же гаражка охранниктыыр, сэбиэдиссэй чүөчэ гражданскай кэргэнэ. Суукка ол иннинээҕи түүн охранниктаабытым, дьиэбэр кэлэн күнү быһа, түүнү быһа утуйбутум диир, ханна да тахсыбатаҕым диир. Ол гынан баран гражданскай кэргэнэ этэринэн, сарсыарда үлэ кэмигэр кэлэ сылдьыбыт. Аны өлбүт оҕонньор кэргэнэ бу күн 20 ттэн тахсата эрийэн кэпсэппиттэр, бу эмиэ дьиибэ, хайдах киһи кэргэнин үлэлии барбытын кэннэ 20 ттэн тахсата эрийэн кэпсэтиэй? Син биир туох эрэ баар буолан эрийэр. Биһиги кэргэним үлэлии бардаҕына наһаа наадалаах эрэ буоллахпына эрийэбин, ону да биһиги элбэх оҕолоох буолан, наадабыт элбэх буоллаҕа дии, кинилэр бэйэлэрин оҕолоро да суох, туох проблемалаах буолуохтарай? Өссө бу оҕонньор кэргэнэ маннык диэбитигэр олох чуут кыһыыбыттан, абабыттан өлө сывстым, хата доруобай буолан тулустум. Маннык диир, мин 23. 30 кэргэммэр эрийбитим, хайа хайдах тиийдин диэн? Кэпсэппиттэр, онтон аан тоҥсуйар тыас иһиллибит, онтон оҕонньор эппит, күлүүһүн сүтэрбит уол эрийэр диэн. Онтон перезвоню диэн баран эрийбэтэх. Ону следователь этэринэн манна киирэн кырбаан өлөрбүт диир, дьиҥинэн камеранан көрдөххө бу кэмҥэ мин эрэ уолум баар буолбатах, З уонна К эмиэ бааллар. Мин санаабар следователь маннык этиттэрэр, хантан 23, 14 гаражка кэлбит оҕонньор мин уолум күлүүһүн сүтэрбитин. Аны бу оҕонньор экспертиза түмүгүнэн 2, 8 промиль итирик. Уулусса камератынан көрдөххө оҕонньор 23.14 гаражка нэһиилэ тэмтээкэйдээн кэлэр, хаҥас өттүн тутта сылдьар. Экспертиза быһаарбытынан ребрата тостон селезенкатын аалан өлбүт, селезенка хаҥас өттүгэр баар дииллэр. Бары свидетеллэр биир киһи курдук саҥа дьылга аһаан баран өлбүт оҕонньордуун мин оҕом конфликтаспытын ыйаллар, билэрдиин, билбэттиин бары. Дьиҥ иһигэр онно эмиэ бырааһынньыктаабыттар, мин оҕом диваҥҥа сытан утуйаары гыммытын өлбүт оҕонньор сөбүлээбэтэх, уолбун ылан үөһээ көтөҕөн баран диваҥҥа бырахпыт, манна уолум илиитин тоһутар, манна же свидетель киһини эмиэ быраҕар. Мин уолум да, ол уол да охсуспатахтар, төттөрүтүн оҕонньор бырахтаабыт эдэр уолаттары. Күүстээх баҕайы нуучча оҕонньоро, 60 чалаах быһыылаах, куһаҕан сигилэлээх оҕонньор дииллэр . Ол иһин мин оҕобун онтон өстүйэн өлөрбүт дииллэр. Мин оҕом ыал улахан оҕото, охсуһар диэни билбэт, улахан дьону убаастыыр, саҥата суох, оҕолуу дууһалаах, дьону итэҕэйимтиэ, хаһан да манныкка түбэспэтэх киһи. Бу тэрилтэҕэ иккис сылын үлэлиир, атыттар олох үлэлээбиттэрэ ырааппыт, биир баандалар, ынырык табаарыстыылар. Ватсабынан эрдэ мустан сүбэлэһиэхпит дииллэр, кыра соҕустук олорбуппут, арыгылаабыппытын, шашлыктаабыппытын кэпсээмээрин диэн суруйар сэбиэдиссэй чүөчэ. Бары ок бөҕө буолаллар, бары бэйэ бэйэлэрин өйөһөн мохсоҕоллор кытаатын, саҥаран иҥэрэн иһин дэһэллэр. Опердар оҕобун кырбаабыттар, наар төбөҕө саайаллар уонна илиитин эрийэллэр эбит, солбуйса сылдьан, эн өлөрбүккүн дии дии, сутуругун ыга туттаран баран ложканан тириитин дьуккурута сатаабыттар, төһө эмэ бастаан сутуруга ханан да алдьамматах диэн быраас эппитин үрдүнэн, иккистээн испиттэр, көр бу сутуруга илдьирийбит дии, дии, ону саастаах быраас чүөчэ сутуругун тутан көрбүт уонна ханан да илдьирийбэтэх, ыраас диэбит. Аны маһынан күүһүлүөхпүт диэбиттэр, бу маны оҕом миигиттэн кистээн эппэтэҕэ, кэлин наһаа дууһата муунтуҋан тулуйбакка, маамаа хааҋыы киһитэ буолар буоллум, син биир ким да көмөлөспөт эбит диэн баран кэпсээбитэ, мин ытаабытым, туох ааттаах дьон ынырыгай? диэн, немецтэр курдук. Мин олох оҕонньору тыыппатаҕым, киэһээ аһыы олордохпутуна эрэ көрбүтүм дии олорбут, аһаабакка сиэбэккэ. Оҕом барахсан төһөлөөх эрэйи көрөөхтөөтө, төһө эрэ сордонно, хаһан да манныкка түбэспэтэх киһи. Иккис күнүгэр опердар тойонноро ыҥыран хоһугар эппит, олох телефонун тута сылдьар үһү, экспертиза түмүгэ кэллэ, оҕонньор сүрэҕинэн өлбүт, эн буруйун суох, биирдэ, иккитэ саайан көрдөр, дьиэҕэр кэргэҥҥэр барыан диэбиттэр. Мин оҕом барахсан итэҕэйбит, барытын туох диэбиттэрин толорбут. Аахпакка да өйдөөбөккө да илии баттаабыт, бу илии баттыырга государственнай адвокат Керемясов көмөлөһүөн оннугар хата барытын следователь укааскатынан явка с повинной подсказкалаан суруттарбыт. Оҕобор биир шанс биэрбэтэх, ылалларын ылбыттар, нормальнай адвокат эбитэ буоллар саатар биир звонок оҥотторуо этэ биһиэхэ, төрөппүттэригэр, бэйэтин курдук эдэр уолу аһымматах, суобаһа суох. Кэлин уолум следствияҕа көрсөн тоҕо итинник миигин гынныҥ диэбитигэр суруйбатаҕын буоллар сизоҕа илдьиэ этилэр диэбит. Место проишествия илдьэн камераҕа уһулбуттар, следователь олох маннык гын, итинник гын диэн этэ олорор үһү, опер уолаттар оҕобор саба түһэ сылдьаллар үһү, оҕом барытын көрдөрбүт. Син биир эт киһи өйдөөтөҕө дии, туох буолан эрэрин, ыыттахтарына массыынабынан баран ханна эрэ хампы түһүөм дии санаабыт оҕом барахсан. Биһиги оҕобутун сүтэрэн, онно манна эрийбиппит. Иккис түүнүгэр оҕом киирэн кэлбитэ, сүрэ тостубут этэ, туох буолбутун хараҥа, тыбыс тымныы хоско олорон кэпсээбитэ, мин дэлби ытаабытым. Уопсайынан туох эмит буолаары гыннаҕына туох барыта мэһэйдиир эбит, ол күннэргэ тыал куус буолан уоппут баран, дьиэбит тоҥон, ол быыһыгар мин подьезка уборщицалыыбын, онно оҕом барахсан бэйэтэ сууйар дьиэлээх этэ, онтукайын сууҋбакка, олохтоохтор үҥсэн биһиги аҕатынаан уолбутугар кыыһыра сылдьар этибит. Хантан сууйуой, тутуллан сордоно олорон? Аны уолбут кэлбэтэҕинэ аҕата массыынанан баран гаражтан аҕалар этэ, онно дьиэбит тоҥон наар ону быыһаары барбата ыла. Билигин кэмсинэбит, бэйэбитин оҕобут иннигэр буруйдаах курдук сананабын, ытыыбын, соҥуубун эрэ. Гаражка 4 камера баарын тухары үлэлээбэккэ турбут аатырда, 1 свидетель үлэлии турбута диир, сэбиэдиссэй чүөчэ 1 нэдиэлэ үлэлээбэтэҕэ , от силы 2 неделя үлэлээбэтэҕэ буолуо диир, буруйум диэн алдьанна диэн заявка оҥорботоҕум диир, ол аҕай биир, икки хонук иннинэ мин уолум массыынатын ремоннаабыт, онно камера үлэлии турбута диир. Следователь камераны дьыала буолаатын кытта ылбат, мин тоҕо камераны ылбатын диэн ыйыппыппар, алдьаммыт диэбитэ, адвокакка дэлби этэн ходотайство суруттаран системнай блогу экспертизаҕа бэрдэрбитим. Ону жесткай дискэҕэ апрель ыйга төрүт уһулбатах диэн буолла. Оруобуна биир ый. Ону сотуллубутун, сотуллубатаҕын эксперт быһаарбатах. Биһиги хара көлөһүммүтүнэн үлэллии сылдьар дьон, эрэммиппит кырдьык баар диэн, экспертизата барыта ыраас оҕобутун суут быыһыа диэн, ону баара оҕобутун биһигини ытаппытынан соҥоппутунан сэттэ сылга кытаанах режимнээх хаайыыга сууттан тутан бардылар. Оҕом барахсан муммут оҕо курдук бара тураахтаата. Дьиҥинэн манна экспертиза оҥотторбуппут, онно оҕонньор эрдэ кырбаммыт диэн таһаарбыта, онон кыайыахпыт диэн адвокаппыт онно эрэнэн баран сылдьыбыта. Экспертизабытын ылымматылар, бастаан ол эксперт оҕонньору эттииргэ кыттыспатаҕа диэн, иккистээн биэрэ сатаабыппытын лицензията суох, налог төлөөбөт диэн аккаастаатылар. Онтон уолум этэринэн, ол специалист заключениятын тоҕо эрэ атын судьуйалар ылыналлар эбит, уолаттар хаайыыттан бу киһи экспертизатынан тахсаллар эбит. Судьуйа бу специалиһы суукка свидетель эрэ курдук ылынан экспертизаны дьыалаҕа тиспэтэ. Өссө да баҕар ону маны умнан суруйбатаҕым буолуо, ыйыттаххытына эппиэттиэм. Адвокаттарга табыллыбакка, дэлби харчы бөҕөнү таах тыалга ыыттыбыт. Адвокаттар харчы ылыахтарын иннинэ, ынырык олох көмөлөһөбүт бөҕөтө, уолгутун быыһыыбыт диэн баран, харчы ылаат сүтэн оһон хаалаллар, следователи көрсөөт, харахтара куттанан төгүрүйэр, самозащитаҕа үлэлэспитинэн бараллар, ону мин сахалыы махалыы толкуҋдуурбунан, өлөрбүтүм диэн буолар буоллаҕа дии. Адвокаттар тустарынан элбэҕи кэпсиэхпин сөп да, ол дьыала атын. Билигин дьэ үтүө киһи көмөтүнэн саҥа адвокаттаахпын, бастакытын биллим, оҕобун дьиҥнээхтик ис дууһатыттан көмүскүүрүн, хара балыырга оҕом түбэспитин өйдөөн, бастакыттан маннык үтүө санаалаах, суобастаах адвокакка түбэспиппит буоллар, дьыала олох атын буолуо этэ, оҕом хараҥа хаайыыга сытыа суоҕа этэ. Уолаттарга сүбэлиэм этэ, арыгы иһимэн, бу барыта арыгыттан буолла, күн күбэй ийэлэргитин харысттан, ытатымаҥ, соҥотумаҥ, бэйэҕитин эрэ санааман, биһиэхэ хас биирдии ийэҕэ эһиги оҕолорбут, уолаттарбыт туохха да кэмнэммэт күндүгүт. Мин оҕобун хайаан да быыһыахха наада, тоҕо буруйа суох эп эдэр уол сэттэ сылга хара санаалаах дьон баҕарбыттарынан хаайыыга олоруохтааҕый? Миэхэ үтүө тыл, эйэҕэс сыһыан туохтааҕар да күндү, оҕом туһугар тугу да кэрэйбэппин, иэскэ күүскэ да киирэн оҕобун быыһыырга кытаанах санаалаахпын, мин ол ийэ киһи быһыытынан иэһим дии саныыбын. Сүбэ көрдөөн уонна эдэр уолаттарга анаан маннык олох баар диэн суруҋабын, мин урут наар үчүгэй, чиэһинэй, кырдьыктаах эрэ олох баар дии саныырым, сэрэнэн наар сылдьын, мин уолбунаан биир сылтан ордук элбэх киһи билбэт атаҕастабылыгар, сэнээһинигэр сырыттыбыт. Сүбэ көрдөөн уонна эдэр уолаттарга анаан маннык олох баар диэн суруҋабын, мин урут наар үчүгэй, чиэһинэй, кырдьыктаах эрэ олох баар дии саныырым, сэрэнэн наар сылдьын, мин уолбунаан биир сылтан ордук элбэх киһи билбэт атаҕастабылыгар, сэнээһинигэр сырыттыбыт.

Чтобы оставить комментарий, вам нужно авторизоваться
с помощью аккаунта в соц.сети
Читайте также
Включите премодерацию комментариев
Все комментарии к этому посту будут опубликованы только после вашего подтверждения. Подробнее о премодерации