home
user-header

                        
                        
Космос куйаарын 20 км чугаһатарга көрдөспүттэр
3 декабря 2018 г., 20:56 290

Аан дойдутааҕы авиация федерацията (FAI) Аан дойдутааҕы астронавтика федерациятыгар (IAF) халлаан куйаар кытылын (Карман керчигэ) 100 км 80 км түһэрэр туһунан кэпсэтиини саҕалыырга этии киллэрбит. Тэрилтэ сайабылыанньатыгар икки федерация уонна космос эйгэтигэр үлэлиир үлэһиттэр мунньахтара 2019 сылга буолуо диэн суруллубут.

NASA's Marshall Space Flight Center / Flickr


 

Билиҥҥи кэмҥэ аэрокосмос индустрия улахан аҥаара космос куйаарын кыраныыссата муора таһымыттан 100 км сытар диэн ааҕар уонна Карман кэрчигэ диэн ааттыыр. Ити кыраныысса Теодор фон Карман аатынан ааттаммыт, кини суоттаабытынан ити үрдүккэ атмосфера чиҥэтэ (плотность) сэдэхсийэн (разреженный) көтөр аппарат көтөр күүһүн оҥорорго бастакы космос эбэтэр ону куоһарар түргэҥҥэ (скорость) тэҥнэһиэхтээх. Ол гынан баран ити кэрчиги сорох тэрилтэлэр билиммэттэр. Холобура, АХШ салгын күүстэрэ космос быыһа 50 миилгэ (80,47 км) тэҥнэһэр диэн ааҕар. 

 

Сэтинньи 30 күнүгэр Аан дойдутааҕы авиация федерацията (FAI) (бэйэтин сүрүн үлэтиттэн ураты федерация өссө араас авиацияҕа уонна космонавтикаҕа сыһыаннаах рекордтары бэлиэтиир) биллэрбитинэн кини Аан дойдутааҕы астронавтика федерациятын (IAF) кытта сибээстэспит уонна 2019 сылга холбоон космос куйаарын кыраныыссатын намтатарга сүбэ мунньах ыытар туһунан былааннаабыт. Федерация олохтооһунугар (обоснование) бүтэһик сылларга космос быыһа 80 км диэн ааҕыахха сөптөөх хас да чинчийиини көрдөрбүт. 

 

Федерация быһаччы (конкретный) бу үлэ диэн көрдөрбөтөх, ол гынан баран быһа холоон Гарвард-Смитсон астрофизики кииниттэн сылдьар Джонатан Макдауэлл (Jonathan McDowell) Acta Astronautica диэн сурунаал алтынньыгы тахсыбыт нүөмэригэр үлэҕэ олоҕуруон сөп (ыстатыйа препринта arXiv.org-ка сытар). Онно учуонай атмосфера араас чиҥэлээх аппараттарга дьайыытын, ону таһынан араас технологиялар көрүүлэрин уонна намыһах орбитаҕа көтөр спутниктары математиканан ырыҥалаан көрбүт.

 

 

Объектар атмосфераны кытта дьайыыларын суоттаабытынан аэродинамика сүрүн күүһэ сүтэр сирэ 66-тан 88-ка дылы сытар (көтөр аппарат параметрдарыттан тутулуктаах). Ону таһынан, Макдауэлл көрдөрбүтүнэн, дьиҥнээх эллипс орбитатыгар баар аппараттар хаста да эргиийиилэригэр 80-тан 90 км сытар перигей нөҥүө көтөн ааспыттар. Чинчийии түмүгэр автор космос намыһах быыһын 80 км тэҥнэһэрэ ордук сөп буолуо диэбит.  

 

Карман кэрчигин уларыйыыта VSS Unity диэн космоплан былааннаммыт көтүүлэригэр дьайыан сөп. Билигин космоплан муҥуутаан 52 км үрдүккэ көтө сылдьыбыта, ол гынан баран тиһэҕэр суборбитаҕа тахсан көтүөхтээх. Соторутааҕыта Virgin Galactic ситэриилээх тойоно (исполнительный директор) Джордж Уайтсайдс (George Whitesides) эппитинэн компания бэйэтин соругунан 50 мииль үрдүккэ көтүүнү туруорар. Компания тэрийээччитэ Ричард Брэнсон (Richard Branson) CNN-ҥа биэрбит интервьютугар инник көтүү сыл бүтүүтүгэр диэри ыытыллыахтааҕын эппит.

 

 

Virgin Galactic-тан ураты салайыылаах суборбита көтүүтүнэн өссө Blue Origin диэн компания дьарыктанар, ол гынан баран кини космос кэрчигин туох да кыһалҕата суох тиийэр. Пассажирдары таһар New Shepard ракета капсулата сэттэтэ 100 км уонна онтон үрдүккэ тахса сылдьыбыта, оттон бүтэһик көтүүтүгэр 119 км тахсан баран ситиһиилээхтик сиргэ олорбута.

 

N+1

#космос, #общество

Избранное
Чтобы оставить комментарий, вам нужно авторизоваться
с помощью аккаунта в соц.сети
Включите премодерацию комментариев
Все комментарии к этому посту будут опубликованы только после вашего подтверждения. Подробнее о премодерации