Бүгүҥҥү Кыымҥа Гурьев диэн киһи саха тылын үөрэхтээһиҥҥэ оннун туһунан суруйбута тахсыбыт.
Онно маннык баар: оскуолаҕа саха тыла хайдах үөрэтиллэр да, оскуола оҕотун бэлэмин таһыма оннук буолар диэн.
Ол аата саха тыла - сүрүн биридимиэт диэн.

Бэҕэһээ архыыпка ревизскэй скааскалар (ревижская сказка - сказать диэнтэн) холобурдарын "Хатан" сурунаалга анаан хаартыскаҕа түһэрээри Чоочо баай туһунан сурукка алҕас кэтиллэ түстүм.





Чоочо баай 1816 сыл кулун тутарыгар (ол кэмҥэ 54 саастаах) кыыһын Кылыҥныыр диэн суруттарбыт эбит (баҕар Кылыгыныыр буоларай? Кылыгныръ диэн суруллубут) . Ойоҕо, атын оҕолоро суруллубатахтар.

3 чаастан Арчы дьиэтигэр Аман Өс диэн тэрээһин буолар (Өйүк күөлүн үрдүгэр).

Тоҕо ити күөлү Өйүк күөлэ диэтим - суруйалларынан хаһаактар манна кэлэн Өйүк хонуутугар остуруок туттубуттара биллэр (билиҥҥи Опера уонна балет тыйаатыра турар сирэ). Өйүк - чуолкайдык өйдөөбөппүн гынан баран, баай киһи, Тыгын аймаҕа.

Ону хонуу (нууччалыы Еюков луг) диэн алҕаһаан суруйаллар быһыылаах дии санаатым - арааһа бастакы барыла Еюков лог диэн быһыылаах. Лог диэн аппа диэн. Ити тыл ол саҕанааҕы дөкүмүөннэргэ киэҥник туттуллар.
Лог, за Логом, Залог диэн тыллар билигин да ити сиргэ сыһыаран туттуллар тыллар. Урукку куорат сахаларыгар Залог оройуона Аппа уҥуор диэн биллэр этэ.
Онон күөлбүтүн Теплое эбэтэр Заложное диэн саха тылыгар дьүөрэлэспэт хойукку ааттарынан буолбакка, Өйүк күөлэ диэн дьиҥнээх аатынан ааттыыр сөп буолуо этэ.

Росстат дааннайынан 8 сыл иһигэр саха ахсаана 440-тан тахса тыһыынчаттан 480-ча тыһыынча буолбуппут.
Бу хабаатыннарыллыбыт сыыппара. Ол аата 476 да, 484 да тыһыынча буолуон сөп.

Бэйэбит статистиктарбыт чопчулууллар ини.

Арассыыйа бары омуктарын быыһыгар 19-с миэстэҕэ сылдьабыт.
Нууччалар, татаардар, башкиирдар, мордвалар, удмууртар, чувааштар, марилар элбиэхтээҕэр аҕыйаабыттар.
Элбээбиттэр чэчиэннэр, даргииннар, аваардар, лезгииннэр, ингууштар.

Аймахтарбыт кумыыктар 80-ча тыһыынчанан эбиллэн урут биһигиттэн аҕыйах эбит буоллахтарына, билигин куоһарбыттар, оттон бүрээттэр 10 эрэ тыһыынчанан эбиллэн биһигиттэн аллара буолбуттар (460-ча тыһыынча).

Вроде бы давно уже, начиная с Висты, в виндоусе есть якутская раскладка клавиатуры, ан нет, народ до сих пор либо об этом не знает, либо боится трогать настройки.

Подсказываю как это сделать.

Быйыл сайын вице-бэрэсидьиэн Глушко аҕыйах блогеры ыҥыран көрсүбүттээх. Онно бэрэсидьиэн интэриниэккэ улахан суолтаны биэрэр, онон эһигини кытта көрсүөн эмиэ баҕарар диэбитэ.
Ол да буоллар көрсүһүү буоллар буолбатаҕа, умнан да барбытым.
Арай бүгүн сарсыарда сахалыы фуорумнар дьаһабыллара Маайа сурук суруйбут - көрсүһүү бүгүн буоларын туһунан, кыттар буоллаххына биллэр диэн. Мин түргэн үлүгэрдик тугу эппит киһи диэн толкуйдаа. Онтон өй ылан КиберСаха бөлөхпүт дьонугар сүбэ көрдөөн суруйдум. Хас да киһи хоруйдаата. Онтон наардаан бөлөх аатыттан сурук суруйдум. Онон син бэлэмнээх, иннибэр уунардаах курдук эрэх-турах тиийдим.
Көрсүһүүгэ 14 киһи кэлбит. Үксүлэрин билбэппин.






Аллара аҕыйах хаартыска.

Михаил Кыраһа, наш земляк из штатов создал плагин для Андроида позволяющий писать по якутски.

Бырагырааммалары сахалыы тылбаастыырга өссө биир ситим-сир баар буолла:


http://pootle.locamotion.org/sah/

Элбэх саха саллаата кыттыбыт кылгас сэриитэ саҕаламмыта. Бу сэрии түмүгэр Манчжурияҕа (Хотугу Кытай) мөлүйүөн саллааттаах дьоппуоннар Квантуун аармыйалара урусхалламмыта.

Бу соторутааҕыта Дьокуускайга, Өлүөнэ очуостарыгар барыылаах улахан аан дойду таһымнаах мунньах буолан ааста. Урут үс сыллааҕыта буолбут мунньах салгыытын курдук буолла. Сүрүн тэрийээччилэр Москубатааҕы "Информация барыларыгар" диэн ЮНЕСКО кэмитиэтэ уонна ХИФУ (Хотугулуу Илиҥҥи федеральнай университет). Мантан аллара кылгас комментарийдаах хаартыскалары угаттыам.

Бу күннэргэ Медиатор диэн ааттаах эдэр суруналыыстар сэминээр-мунньахтара буолан ааста. Суруналыыс (уонна суруйааччы) Ондуруоһап Гаврил көрдөһүүтүн толорон үнүрүүн онно бара сырыттым. Үгэс курдук интэриниэт туһунан, бикипиэдьийэни уонна бикитиэкэни хайдах туһаныахха сөбүн кэпсээтим.




Бу паромҥа Кангалааска баран иһэн. Син муора курдук ээ;-)
Аллара хаартыскалар. Сэминээр Уус-Алдан сиригэр Өлүөнэ өрүс кытылыгар буола турар этэ.

Һых, киһи да күлэр, "уһуйааччы" быһыытынан. Сорох хаартыскалары бэчээттиибин.

Кэпсэтии соторутааҕыта Алтаайга, Тывааҕа, Хакаасияҕа бөлөҕүнэн сылдьыыбыт уонна Марий Элга кэмпириэнсийэҕэ кыттыым туһунан буолла. Ааптар - аатырбыт ырыаһыт, тас сахалар дьылҕаларын чугастык ылынар, кинилэр тустарынан куруук суруйар суруналыыс Мэхээс Сэмэнэп.




Биллэн турар хаһыат сирэйэ кыратынан барытын кэпсиир табыллыбат, ол эрэн талааннаах суруналыыс син ону-маны киллэрэ сатаабыт;-) Ааҕан баран манна санааҕытын суруйаарыҥ, хата.

Аллара аҕыйах хаартысканы угуом - Кыымҥа биэрбит хаартыскаларым өҥнөөх барыллара.

Бу "Учительский вестник" ылан ааҕа олоробун. Нерюнгри аатырбыт урбаанньыт дьахтара Флида Габбасова Сайсары оройуонугар баар 14 оскуолаҕа (саха оскуолатынан биллэр) "Лада" массыынаны бэлэхтээбит. Бу иннинэ "Автодело" кабинетын толору комплектыырга үп биэрэн, оскуола лиссиэнсийэ ылар кыахтаммыт.

Бэҕэһээ ЮНЕСКО сэминээрэ буолла. Интэриниэккэ элбэх омук тылын хааччыйар туһунан. Универ ректора Михайлова иилээн-көҕүлээн ыытта.
Мин эмиэ саппай уопсан ону-маны кэпсээтим. Атаһым Бэрт Дьикти хайаан да саха буукубаларын кодировкатын туһунан этээр диэбитэ (бэйэтэ Уус Алдаҥҥа киинэ уста сылдьар).
Баар дьонтон биир киһи ол кэннэ саҥа аллайда: "Оттон Ҕ буукуба баар эбит буолбат дуо!!! А ты мне пятерку пишешь!" (көмөлөһөөччүтүгэр туһаайан).

"Кыым" саайтыгар баар быйыл оскуолаҕа киирэр саастаах төрөппүттэргэ аналлаах биллэриини хатылыыбын.

Дьыссаат кыһалҕата эмиэ быһаарсыллар курдук.
Киэһэ 5 чаастан, ойоҕоһунан киирэҕит.

Муус устар 6 күнүгэр Майа сэлиэнньэтигэр Д.Ф. Ходулов аатынан норуот тыйаатырыгар «Айыы Итэҕэлин Тайылҕана» ыытыллар. Бу туһунан миэхэ атаһым Сунтаартан төрүттээх саха чулуу уола Александр Друзьянов биллэрдэ, уонна интэриниэккэ ук диэн сорудахтаата;-). Ону толоробун.

Бэҕэһээ түүн түөрт улууска сырыым тумүктэнэн, долгуйар Дьокуускай куораппар төннөн кэллим. Сырыым сүнньүнэн "Тас сахалар" Сүбэбит туһунан улуустар уопсастыбаннастарын билиһиннэрэр соруктаах этэ. Таарыйа
Саха Бикипиэдьийэ туһунан кэпсээтим.

Киэһэ биэскэ СГУ эргэ корпуһугар үһүс этээскэ. Кэлэн истиҥ, киирии босхо ;-)