home
user-header

                        
                        
Атастары кытта алтыһыы түөһэйииттэн көмүскүүр
19 августа 2019 г., 16:05 234

Дьоһун уонна аҕа сааска дьону кытта күн ахсын кэпсэттэххэ (ыйга аҕыйахта кэпсэтэр дьону кытта тэҥнээтэххэ) түөһэйии куттала кыччыыр.

"Дуплекс" киинэттэн хаартыската


 

Түөһэйии эбэтэр деменция сүрүннээн аҕа сааска биллэр. Аан дойдутааҕы доруобуйа харысхалын тэрилтэ (ВОЗ) бэлиэтииринэн Сир үрдүгэр 50 мөлүйүөнтэн тахса киһи ити ыарыыга тиксэллэр. Ыарыылартан уонна араас метаболизм кэһиилэриттэн ураты бу кэһиллии өссө мэйии кыратык үлэлиириттэн буолуон сөп. Холобура, ааспыт чинчийиилэр быһаарбыттарынан, икки уонна элбэх тылы баһыйбыт дьоннорго түөһэйии сайдыыта быдан хойутаан кэлэр эбит — ортотунан түөрт-биэс сылынан.

 

Лондон Университеттааҕы колледж учуонайдарын саҥа үлэлэрэ көрдөрбүтүнэн социальнай ситимнэр аҕа саастаах дьон психикаларын доруобуйаларыгар үчүгэйдик дьайар уонна өйдөөһүн сатарыытын сыҕарытар эбит. Учуонайдар Whitehall II чинчийии дааннайдарын туһаммыттар, онно 10228 кыттааччыны алта төгүл (1985 уонна 2013 сыллар икки ардыларыгар) төһө чаастатык доҕотторун уонна аймахтарын кытта алтыһалларын ыйыппыттар. Чинчийии саҕаланыытыгар кыттааччылар орто саастара 45 эбит. 

 

Ону таһынан кыттааччылар хаста даҕаны интеллект дьоҕурун көрдөрөр тестарын ааспыттар. Аавтордар кыттааччылар 50, 60 уонна 70 сааска социальнай алтыыһыларыгар уонна түөһэйии кэлэригэр ураты болҕомтону уурбуттар. Ону сэргэ социальнай алтыһыы когнитивнай дьайыыны араас фактордары учуоттаан туран (үөрэх, үлэ, дьиэ кэргэн уонна балаһыанньа (социально-экономический статус)) кытта ситимин быһаарбыттар.

 

Чинчийии көрдөрбүтүнэн 60 ааһан баран атын дьону кытта алтыһыы түөһэйии сайдыытын улаханнык мөлтөтөрүн көрдөрбүт атын дьону кытта алтыспатах кыттааччылартан быһа холоон 12%. Чинчийээччилэр хас да быһаарыыны биэрэллэр.

 

Холобура, өйдөрүн уонна тылларын сайыннарар дьоннор саҥа билиини-көрүүнү ылыахтарын сөп, оччотугар түөһэйии ханнык эрэ кэмҥэ сайдыбат. Саҥаны билии-көрүү (познавательный резерв), учуонайдар этэллэринэн, дьоҥҥо ордук бириэмэ дьайыытын уонна түөһэйии сайдар бары симптуоннарын тохтоппут. Атастарын кытта алтыһар дьоннор эмиэ билиилэрин-көрүүлэрин сайыннараллар уонна эти-хааны кытта тэҥҥэ ыарыы сайдыытын эмиэ тохтотор.

 

Naked Science

#медицина, #сахалыы

Избранное
Чтобы оставить комментарий, вам нужно авторизоваться или зарегистрироваться
Читайте также
Включите премодерацию комментариев
Все комментарии к этому посту будут опубликованы только после вашего подтверждения. Подробнее о премодерации
Обратная связь